Definicja spostrzeżenia
Spostrzeżenie wymaga skupienia uwagi w pewnym kierunku, izolowania danej treści od jej bezpośredniego otoczenia i sklasyfikowania jej w jakiś sposób, co określane bywa niekiedy jako tzw. apercepcja. Akt spostrzeżenia zawiera w sobie pewne sądy 2 i wymaga często pomocy inteligencji. Otóż kształcenie zmysłów sprowadza się zasadniczo właśnie do pobudzenia uwagi i skierowania jej na właściwości zmysłowe, chwytane przez zmysły, ale nieuświadomione w swojej oddzielności, oraz do mobilizowania działań inteligencji, takich jak porównywanie i porządkowanie, które pomagają w zorganizowaniu treści wrażeniowej dostarczonej z zewnątrz8. Potrzebne to jest głównie tam, gdzie wskutek pewnych przyczyn umysł jest bardziej bierny, a więc np. u dzieci umysłowo upośledzonych, albo też tam, gdzie nie ma osłabienia aktywności umysłowej, gdzie jednak wskutek ujemnych warunków środowiska brak materiału oraz sposobności do jej realizacji, a więc u tzw. dzieci pedagogicznie zaniedbanych. U dzieci normalnych, wychowanych w kulturalnych środowiskach, umyślne zabiegi kształcące zmysły nie mają już tej doniosłości.